Anjiyomiyolipom Böbrek: Nedenleri, Belirtileri, Tedavis

Anjiyomiyolipom böbrek dokusunda damar, düz kas ve yağ hücrelerinin kümelenmesiyle ortaya çıkan iyi huylu bir tümördür. Kanser niteliği taşımayan bu özel lezyonlar, organın süzücü yapısında gelişen yaygın oluşumlar olup çoğunlukla genel sağlık taramalarında rastlantısal biçimde fark edilir.

Hastalığın temel nedenleri arasında hücrelerin aşırı çoğalmasına yol açan yerel genetik değişimler, bazı kalıtsal sendromlar ve kadınlık hormonlarının tümör gelişimini hızlandıran uyarıcı etkileri bulunur.

Küçük çaplıyken hiçbir şikayet yaratmayan kitleler, zamanla genişledikçe böğür ağrısı, idrarda renk değişimi, karında dolgunluk hissi ve zayıf çeperlerin çatlamasına bağlı kanama belirtileri verir.

Tedavisi ise saptanan kitlenin büyüklüğüne ve risk profiline göre periyodik radyolojik izlem, anjiyografik tıkama işlemleri, baskılayıcı ilaçlar veya organ koruyucu kapalı cerrahi müdahalelerle planlanır.

Anjiyomiyolipom Böbrek Kitlesi Nedir ve Hangi Dokulardan Oluşur?

Başka bir sağlık sorunu nedeniyle yapılan rutin bir karın ultrasonunda tesadüfen böbrekte kitle ifadesiyle karşılaşmak çoğu insan için endişe vericidir. Ancak böbrek dokusunda saptanan her kitle kötü huylu bir hastalık anlamına gelmez. Böbrekteki tüm kitlelerin yaklaşık yüzde 1 ila yüzde 10 kadarını oluşturan bu iyi huylu yapılar perivasküler epitelioid hücrelerden köken alır. Başka organlara sıçrama eğilimi göstermeyen bu lezyonlar, böbreğin kanı süzen işlevsel dokusu içinde yumak benzeri bir mimariyle büyürler.

Kitleyi oluşturan dokuların oranı hastadan hastaya büyük farklılıklar gösterebilir. Kimi lezyonlarda yağ dokusu baskınken, kimilerinde kas veya damar ağı ön plandadır. Buradaki en hassas nokta, kitle içindeki damarların normal sağlıklı damarlar gibi esnek bir koruyucu tabakaya sahip olmamasıdır. Bu yapısal zayıflık, damarların kan basıncı karşısında genişlemesine ve yırtılmaya açık hale gelmesine zemin hazırlar. Bu iyi huylu kitlelerin yapısını oluşturan üç temel bileşen şunlardır:

• Anormal kan damarları
• Düz kas hücreleri
• Olgun yağ dokusu

Anjiyomiyolipom Böbrek Dokusunda Neden ve Nasıl Ortaya Çıkar?

Hücrelerin böbrek parankimi içerisinde neden aniden çoğalarak böyle üçlü bir doku yumağı oluşturduğu sorusu, modern ürolojinin ve moleküler biyolojinin üzerinde durduğu konulardan biridir. Sağlıklı bir böbrekte hücreler belirli bir düzen içinde yenilenirken, bazı bireylerde damar çevresindeki özel hücrelerde meydana gelen genetik değişimler bu dengeyi bozar. Hücre içi büyüme sinyallerinin normalden fazla çalışması, o bölgede yeni damarların, kas liflerinin ve yağ hücrelerinin birikmesine yol açar.

Vakaların büyük bir çoğunluğunda bu durum sonradan gelişen yerel hücre değişimlerinden kaynaklanır ve ailesel bir geçiş göstermez. Genellikle kırklı ve ellili yaşlardaki bireylerde rastlantısal olarak saptanan bu oluşumlar, yıllar içerisinde oldukça yavaş bir seyir izler. Daha az rastlanan bir grupta ise doğuştan gelen genetik sendromlar süreci tetikler. Böbrek dokusunda bu kitlelerin gelişimine zemin hazırlayan başlıca faktörler aşağıdaki gibidir:

• Yerel gen değişimleri
• Hormonal dalgalanmalar
• Kalıtsal hastalık tabloları
• Hücresel sinyal bozuklukları
• Yaşlanma süreci

Anjiyomiyolipom Böbrek Hastalığının Klinik Türleri Nelerdir?

Ürolojik değerlendirmede bu kitleler, ortaya çıkış biçimlerine ve klinik davranışlarına göre iki ana grupta incelenir. İlk ve en yaygın grup, tüm vakaların yaklaşık yüzde 80 ila yüzde 90 kadarını kapsayan sporadik yani tesadüfi tiptir. Sporadik vakalar çoğunlukla orta yaş grubunda, sadece tek bir böbrekte ve tek bir odak halinde görülür. Büyüme hızları oldukça düşüktür ve çoğu zaman yıllarca aynı boyutta kalabilirler.

İkinci grup ise tüm olguların yüzde 10 ila yüzde 20 kadarını oluşturan sendromik tiptir. Bu gruptaki hastalarda kitleler, vücudun farklı bölgelerini de etkileyen kalıtsal bir hastalığın parçası olarak gelişir. Sendromik kitleler çok daha erken yaşlarda ortaya çıkar, genellikle her iki böbreği birden etkiler ve birden fazla sayıda olma eğilimindedir. Klinik pratikte karşılaşılan başlıca türler ve ilişkili olduğu sendromlar şunlardır:

• Sporadik tekil kitleler
• Tüberoskleroz kompleksi
• Lenfanjiyoleiomiyomatozis hastalığı
• Nörofibromatozis tip bir
• Von Hippel-Lindau sendromu

Anjiyomiyolipom Böbrek Oluşumunda Kadınlık Hormonlarının Rolü Nedir?

Klinik gözlemler ve bilimsel araştırmalar, tesadüfi olarak gelişen böbrek anjiyomiyolipomlarının kadınlarda erkeklere kıyasla 4 ila 16 kat daha fazla görüldüğünü ortaya koymaktadır. Bu belirgin farkın arkasında kadınlık hormonlarının tümör dokusu üzerindeki doğrudan etkileri yer alır. Yapılan patolojik incelemelerde, kitleyi oluşturan düz kas hücrelerinin ve damar çevresi dokuların yüzeyinde yüksek miktarda östrojen ve progesteron alıcısı bulunduğu saptanmıştır.

Bu alıcılar, kanda dolaşan kadınlık hormonlarını yakalayarak tümör hücrelerine büyüme ve yeni damar oluşturma sinyali gönderir. Dolayısıyla hormon seviyelerinin yükseldiği dönemlerde kitlelerin hacminde hızlı bir artış ve damar duvarlarında incelme meydana gelebilir. Özellikle doğurganlık çağındaki kadınlarda takip sürecinin daha dikkatli planlanması bu nedene dayanır. Kitlelerin büyüme hızını etkileyebilen başlıca hormonal süreçler şunlardır:

• Gebelik dönemleri
• Dışarıdan alınan hormonlar
• Doğum kontrol ilaçları
• Üreme çağı döngüleri
• Menopoz öncesi geçiş

Kalıtsal Anjiyomiyolipom Böbrek Vakalarında Genetik Mekanizma Nasıl İşler?

Sendromik vakaların en sık görüldüğü tablo olan Tüberoskleroz Kompleksi, vücuttaki hücre büyümesini denetleyen genetik fren mekanizmasının bozulmasıyla ortaya çıkar. Normal şartlarda insan vücudunda bulunan TSC1 ve TSC2 adlı genler, hamartin ve tuberin adı verilen iki önemli proteini üretir. Bu proteinler, hücrelerin aşırı çoğalmasını ve kontrolsüz damar üretmesini engelleyen doğal bir koruma kalkanı görevi görür.

Kalıtsal olarak bu genlerde bir bozukluk olduğunda, hücre içindeki mTOR adı verilen büyüme yolu sürekli açık kalır. Bunu, bir aracın gaz pedalının takılı kalmasına ve frenlerin tutmamasına benzetmek mümkündür. Sürekli büyüme emri alan böbrek hücreleri, çocukluk veya genç erişkinlik döneminden itibaren her iki böbrekte çok sayıda kitle oluşturmaya başlar. Genetik geçişli bu tablonun öne çıkan klinik özellikleri aşağıdaki gibidir:

• Genç yaşta başlangıç
• Çift taraflı böbrek tutulumu
• Çok sayıda odak oluşumu
• Hızlı hacim artışı
• Erken dönemde kanama eğilimi

Epitelioid Anjiyomiyolipom Böbrek Tümörü Neden Özel Bir Takip Gerektirir?

Böbrek anjiyomiyolipomları iyi huylu kitleler olarak bilinse de çok nadir rastlanan epitelioid varyant bu genel kuralın dışında bir davranış sergileyebilir. Bu özel alt türde, kitle içerisindeki kas hücreleri alışılagelmiş iğsi yapılarından uzaklaşarak yuvarlak, iri çekirdekli ve hızlı bölünen epitelioid hücrelere dönüşür. İçerdikleri yağ miktarı oldukça azdır ve görüntüleme yöntemlerinde kötü huylu böbrek tümörleriyle büyük bir benzerlik gösterirler.

Epitelioid form, klasik tipten farklı olarak bulunduğu dokuda yerel olarak agresif büyüyebilir ve nadir de olsa çevre dokulara yayılma potansiyeli taşıyabilir. Mikroskop altında yapılan özel boyamalar sayesinde sarkomatoid böbrek kanserlerinden ayırt edilmesi, doğru tedavi planının çizilmesi açısından çok değerlidir. Bu nadir varyantı klasik iyi huylu formdan ayıran temel özellikler şunlardır:

• Atipik hücre dizilimi
• Düşük yağ oranı
• Hızlı hücre çoğalması
• Doku içi kanama odakları
• Kötü huylu davranış riski

Anjiyomiyolipom Böbrek Hastalarında Hangi Belirtiler Görülür?

Küçük boyutlu kitleler çoğu zaman yıllarca hiçbir şikayete neden olmadan sessizce varlığını sürdürür. Hastaların büyük bir bölümü, böbreklerinde böyle bir oluşum olduğunu başka bir sebeple yapılan tetkikler sırasında öğrenir. Belirtilerin ortaya çıkışı genellikle kitlenin 4 santimetre sınırını aşması, böbreğin dış zarını germesi veya idrar kanallarına doğru baskı yapmasıyla başlar.

Böbreği saran dış kapsül ağrı duyusuna karşı oldukça duyarlıdır. Kitle büyüdükçe veya kendi içine küçük sızıntılar yaptıkça bu kapsül gerilir ve hastada geçmeyen künt bir ağrı oluşturur. Ayrıca idrar yollarına yapılan bası sonucunda idrar renginde pembeleşme veya kızarma fark edilebilir. Çapı 8 ila 10 santimetreyi geçen büyük lezyonlarda ise mide ve bağırsaklara dışarıdan baskı oluşabilir. Hastalarda en sık gözlemlenen klinik belirtiler şunlardır:

• Böğür bölgesinde künt ağrı
• Belde dolgunluk hissi
• Gözle görülür idrar kanaması
• İdrar tahlilinde gizli kan
• Karında ele gelen kitle
• Erken doyma ve şişkinlik

Anjiyomiyolipom Böbrek Kanaması ve Wunderlich Sendromu Nasıl Anlaşılır?

Bu hastalığın ürolojik açıdan en yakından izlenmesi gereken yönü, Wunderlich sendromu olarak adlandırılan kendiliğinden iç kanama durumudur. Kitle içerisindeki yeni oluşan damarların duvarlarında elastik destek dokusu bulunmadığı için, kan akımının yarattığı basınçla damarlarda anevrizma adı verilen küçük baloncuklar gelişir. Kitle çapı 4 santimetreyi geçtiğinde veya bu damar baloncukları 5 milimetreden daha geniş hale geldiğinde yırtılma riski belirgin şekilde artar.

Herhangi bir darbe veya travma olmaksızın damar baloncuğunun yırtılması, böbreğin bulunduğu arka karın boşluğuna doğru hızlı bir kanamaya yol açar. Lenk triadı olarak bilinen bu acil tabloda hasta aniden başlayan şiddetli bir ağrı hisseder ve kan kaybına bağlı dolaşım belirtileri gösterir. Böyle bir durumda zaman kaybetmeden acil ürolojik ve radyolojik müdahale yapılması hayati önem taşır. Akut iç kanama durumunda ortaya çıkan uyarıcı bulgular aşağıdaki gibidir:

• Ani ve şiddetli böğür ağrısı
• Bel boşluğunda büyüyen şişlik
• Ciddi tansiyon düşüklüğü
• Kalp atışlarında hızlanma
• Soğuk terleme ve solukluk

Baş dönmesi ve baygınlık

Anjiyomiyolipom Böbrek Tanısı İçin Hangi Görüntüleme Yöntemleri Kullanılır?

Böbrekteki bu kitlelerin teşhisinde gelişmiş radyolojik görüntüleme cihazları büyük bir kolaylık sağlar ve çoğu vakada iğneyle parça almaya gerek kalmadan yüksek doğrulukla tanı konulmasına yardımcı olur. İlk basamakta genellikle ultrasonografi tercih edilir. Kitle içerisindeki yoğun yağ hücreleri ses dalgalarını güçlü bir şekilde yansıttığı için, ultrason ekranında parlak ve beyaz renkli bir odak olarak dikkat çeker.

Ancak küçük boyutlu bazı böbrek tümörleri de benzer parlak görüntüler verebildiğinden, tanıyı netleştirmek için bilgisayarlı tomografi incelemesine başvurulur. Tomografi, kitle içindeki olgun yağ dokusunun yoğunluğunu hassas bir şekilde ölçerek tanıyı doğrular ve anjiyografi protokolüyle damar baloncuklarının çapını haritalandırır. Kontrast madde alerjisi olanlarda, böbrek fonksiyonu zayıf hastalarda veya gebelerde ise manyetik rezonans görüntüleme güvenli bir alternatiftir. Tanı ve takip sürecinde faydalanılan başlıca görüntüleme yöntemleri şunlardır:

• Üriner sistem ultrasonografisi
• Kontrastsız bilgisayarlı tomografi
• Çok fazlı ilaçlı tomografi
• Bilgisayarlı tomografi anjiyografisi
• Yağ baskılı MRG incelemesi

Yağ Oranı Düşük Anjiyomiyolipom Böbrek Kitlelerinde Teşhis Nasıl Konulur?

Hastaların yaklaşık yüzde 5 kadarında, kitle içerisindeki yağ dokusu miktarı standart tomografi kesitlerinde seçilemeyecek kadar azdır. Tıbbi olarak yağdan fakir anjiyomiyolipom adı verilen bu lezyonlar, ağırlıklı olarak kas ve damar hücrelerinden oluşur. Yağ sinyali alınamadığı ve damardan verilen ilaçla parlama gösterdiği için bu kitleleri berrak hücreli veya papiller tip böbrek kanserlerinden radyolojik olarak ayırt etmek oldukça güçleşir.

Klasik bol yağlı ve yoğun damarlı kitlelerde kanama riski nedeniyle iğne biyopsisinden uzak durulurken, yağdan fakir olan ve kanser şüphesi taşıyan bu özel vakalarda yaklaşım değişir. Sağlıklı bir böbreğin kanser şüphesiyle gereksiz yere ameliyat edilmesini önlemek adına, özel MRG sekansları sonrasında seçilmiş hastalarda görüntüleme eşliğinde ince iğne biyopsisi yapılabilir. Tanının netleştirilmesi için ileri inceleme gerektiren başlıca durumlar şunlardır:

• Tomografide yağ sinyali alınamaması
• Hücre içi mikroskobik yağ varlığı
• Böbrek kanseri ile benzer görünüm
• Epitelioid tip tümör şüphesi
• Cerrahi öncesi doku doğrulaması

Anjiyomiyolipom Böbrek Tedavisinde Karar Süreci Hangi Kriterlere Göre Planlanır?

Geçmiş yıllarda böbrekte saptanan ve çapı 4 santimetreyi geçen her kitlede doğrudan cerrahi müdahale düşünülürken, günümüz üroloji pratiğinde çok daha koruyucu ve kişiselleştirilmiş bir yaklaşım benimsenmektedir. Temel amaç hastayı olası bir kanama riskinden korurken böbreğin sağlıklı süzücü birimlerini yani nefronları azami ölçüde muhafaza etmektir. Bu doğrultuda sadece kitlenin dış çapına bakarak karar vermek yerine çok yönlü bir risk değerlendirmesi yapılır.

Örneğin 5 santimetre çapında olmasına rağmen büyük oranda yağdan oluşan ve içinde genişlemiş damar baloncuğu barındırmayan bir kitle düşük riskli kabul edilebilirken, daha küçük çaplı fakat 5 milimetreyi aşan damar genişlemelerine sahip bir lezyon yakından ele alınır. Ayrıca hastanın yaşı, yaşam tarzı, ek hastalıkları ve sağlık merkezine ulaşım imkanları da tedavi seçiminde belirleyicidir. Ürolojik tedavi planlamasında dikkate alınan temel kriterler aşağıdaki gibidir:

• Kitlenin milimetrik boyutu
• Damar baloncuğu varlığı
• Yıllık büyüme ivmesi
• Ağrı ve kanama şikayetleri
• Hastanın gebelik beklentisi
• Genetik sendrom mevcudiyeti

Küçük Boyutlu Anjiyomiyolipom Böbrek Lezyonlarında Aktif İzlem Nasıl Yapılır?

Herhangi bir ağrı veya kanama şikayetine yol açmayan, boyutu 4 santimetrenin altında olan ve içinde riskli damar genişlemesi bulunmayan kitlelerde en uygun yaklaşım aktif izlem protokolüdür. Uzun dönemli klinik takipler, bu özelliklere sahip sessiz kitlelerin büyük bir bölümünün yıllar boyunca büyümeden stabil kaldığını göstermektedir. Büyüme eğilimi gösteren az sayıdaki lezyonda ise yıllık artış genellikle birkaç milimetre düzeyinde seyreder.

Aktif izlem sürecinde hastaya herhangi bir cerrahi işlem veya ilaç tedavisi uygulanmaz; bunun yerine belirli aralıklarla radyolojik kontroller yapılarak kitlenin davranışı izlenir. İlk yıl genellikle 6 ayda bir, kitle sabit kaldığı takdirde ise yılda bir kez yapılan ultrason veya düşük dozlu kesitsel görüntülemeler yeterli olur. İzlem sırasında hızlı büyüme veya şikayet gelişirse girişimsel yöntemlere geçilir. Aktif izlem protokolünün uygulandığı başlıca hasta grupları şunlardır:

• Şikayeti olmayan hastalar
• Dört santimetreden küçük kitleler
• Anevrizma barındırmayan lezyonlar
• Yavaş büyüyen tekil odakları
• İleri yaş grubu bireyler

Anjiyomiyolipom Böbrek Tedavisinde Anjiyografik Damar Tıkama İşlemi Nasıl Uygulanır?

Kanama riski yüksek olan çapı 4 santimetreyi aşan, içinde 5 milimetreden büyük damar baloncukları tespit edilen veya aktif iç kanamayla başvuran hastalarda selektif arteriyel embolizasyon yani seçici damar tıkama işlemi oldukça etkili bir yöntemdir. Girişimsel radyoloji ile koordineli yürütülen bu işlemde, vücutta herhangi bir ameliyat kesisi yapılmadan kasık veya el bileği atardamarından çok ince kateterlerle girilir.

Anjiyografi görüntülemesi altında böbrek damarlarına ulaşılır ve sadece kitleyi besleyen ince damar dalları seçilerek içerisine özel mikro sarmallar ve tıkayıcı partiküller bırakılır. Böylece sağlıklı böbrek dokusunun kanlanması bozulmadan yalnızca tümörün beslenmesi kesilir. Beslenemeyen kitle zamanla küçülür ve kanama tehlikesi büyük ölçüde ortadan kalkar. İşlem sonrası birkaç gün sürebilen hafif ateş ve bel ağrısı basit ilaçlarla rahatlıkla yönetilir. Bu minimal invaziv yöntemin sağladığı başlıca avantajlar şunlardır:

• Ameliyat kesisi gerektirmemesi
• Sağlıklı böbrek dokusunu koruması
• Akut kanamayı hızla durdurması
• Genel anesteziye ihtiyaç duymaması
• Kısa sürede taburculuk imkanı
• Gerekirse tekrar uygulanabilmesi

Anjiyomiyolipom Böbrek Ameliyatında Organ Koruyucu Cerrahi Nasıl Gerçekleştirilir?

Bazı kitleler damar yapıları nedeniyle anjiyografik tıkama işlemine uygun olmayabilir, işlem sonrasında yeniden damarlanarak büyümeye devam edebilir veya görüntülemelerde böbrek kanseri şüphesini dışlayamayabilir. Bu gibi durumlarda kitlenin cerrahi olarak çıkarılması gündeme gelir. Modern ürolojide bu noktada tercih edilen temel yöntem parsiyel nefrektomi adı verilen nefron koruyucu cerrahidir.

Bu ameliyatta böbreğin tamamı alınmaz; yalnızca kitleli bölge sağlam böbrek dokusundan dikkatlice sıyrılarak çıkarılır ve geride kalan sağlıklı böbrek dokusu onarılarak korunur. Günümüzde bu operasyonlar çoğunlukla laparoskopik yani kapalı yöntemle veya robotik cerrahi teknolojisiyle gerçekleştirilmektedir. Üç boyutlu büyütmeli görüntü ve ince hareket kabiliyeti sayesinde damar kontrolü özenle sağlanır. Nefron koruyucu kapalı cerrahinin öne çıkan kazanımları aşağıdaki gibidir:

• Kitle dokusunun vücuttan uzaklaştırılması
• Kesin patolojik tanı imkanı
• Böbrek süzme kapasitesinin korunması
• Düşük ameliyat içi kanama oranı
• Daha az ameliyat sonrası ağrı
• Hızlı iyileşme ve nekahat süreci

İleri Dereceli Anjiyomiyolipom Böbrek Vakalarında Organın Tamamı Ne Zaman Alınır?

Günümüzde organ koruyucu tedavilerin gelişmesiyle birlikte iyi huylu bir kitle nedeniyle böbreğin bütünüyle alınması anlamına gelen radikal nefrektomi işlemi oldukça sınırlı durumlara çekilmiştir. Ürolojik yaklaşımda her zaman öncelik böbreğin kurtarılmasıdır; ancak bazı gecikmiş ve karmaşık vakalarda sağlıklı böbrek dokusu neredeyse hiç kalmamış olabilir.

Özellikle 15 ila 20 santimetre gibi dev boyutlara ulaşarak böbreğin tamamını kaplayan, böbreğin ana damar giriş bölgesi olan hilusu saran veya epitelioid tipte olup kötü huylu dönüşüm gösteren kitlelerde kısmi cerrahi yapmak teknik olarak mümkün olmayabilir. Ayrıca anjiyografik yöntemlerle kontrol altına alınamayan ve hastanın yaşamını tehdit eden şiddetli iç kanamalarda da hayat kurtarıcı bir adım olarak böbreğin alınması gerekebilir. Bu kapsamlı cerrahinin başvurulduğu nadir durumlar şunlardır:

• Böbreği saran devasa kitleler
• Ana böbrek damarlarının tutulumu
• Durdurulamayan şiddetli iç kanamalar
• Kötü huylu tümör dönüşümü
• İşlevini kaybetmiş böbrek varlığı

Çoklu Anjiyomiyolipom Böbrek Kitlelerinde İlaç Tedavisi ve Isı Yöntemleri İşe Yarar Mı?

Tüberoskleroz kompleksi gibi genetik rahatsızlıklara bağlı olarak her iki böbreğinde çok sayıda kitle bulunan hastalarda, her bir lezyona cerrahi veya damar tıkama işlemi uygulamak böbrek kapasitesini zayıflatabilir. Bu hasta grubunda hastalığın genetik kökenindeki aşırı aktif mTOR yolunu baskılayan hedefe yönelik akıllı ilaçlar (Everolimus veya Sirolimus) önemli bir tedavi seçeneğidir. Ağızdan alınan bu ilaçlar kitlelerin hacmini küçültmeye ve yeni kanama odaklarının gelişimini yavaşlatmaya yardımcı olur. İlaç kesildiğinde kitleler tekrar büyüyebileceği için tedavi doktor kontrolünde uzun süreli planlanır.

Öte yandan genel anestezi alması riskli olan yaşlı hastalarda veya tek böbreğinde 3 ila 4 santimetreden küçük dışa doğru büyüyen kitlesi bulunanlarda termal ablasyon yöntemleri değerlendirilebilir. Cilt üzerinden özel bir iğneyle kitleye ulaşılarak uygulanan bu işlemlerde, tümör dokusu ya yüksek ısıyla yakılarak ya da dondurularak küçültülür. Cerrahi dışı bu alternatif yaklaşımlar şunlardır:

• Hedefe yönelik mTOR ilaçları
• Radyofrekans ile ısıtarak yakma
• Kriyoablasyon ile dondurma işlemi
• İlaç kan düzeyi takibi
• Yan etkilerin düzenli izlemi

Gebelik Planlayan Kadınlarda Anjiyomiyolipom Böbrek Yönetimi Nasıl Olmalıdır?

Gebelik süreci, anne adayının vücudunda östrojen ve progesteron hormonlarının en üst düzeye çıktığı, aynı zamanda damarlarda dolaşan kan hacminin ve karın içi basıncın belirgin şekilde arttığı özel bir dönemdir. Hormonlara duyarlı olan böbrek anjiyomiyolipomları, gebelik aylarında bu değişimlerin etkisiyle normalden çok daha hızlı büyüyebilir ve içlerindeki damar baloncukları genişleyebilir.

Gebelik sırasında gelişebilecek olası bir iç kanama hem anne hem de bebek sağlığı açısından ciddi riskler barındırır. Bu nedenle çocuk sahibi olmayı planlayan ve böbreğinde bu kitlelerden bulunan kadınların, gebelik öncesinde ürolojik açıdan detaylıca değerlendirilmesi büyük önem taşır. Özellikle 4 santimetre üzerindeki veya anevrizma içeren kitlelerin gebelik öncesinde damar tıkama işlemi ya da koruyucu cerrahiyle güvenli hale getirilmesi önerilir. Gebelik sürecine hazırlıkta dikkat edilmesi gereken adımlar aşağıdaki gibidir:

• Gebelik öncesi ürolojik kontrol
• Damar yapısı haritalandırması
• Önleyici damar tıkama tedavisi
• Nefron koruyucu cerrahi planı
• Gebelik boyu ultrason takibi
• Kadın doğum hekimiyle koordinasyon

Anjiyomiyolipom Böbrek Tedavisi Sonrasında Uzun Dönem Takip ve Beslenme Süreci Nasıl İşler?

İster aktif izlemde olsun ister damar tıkama veya cerrahi bir işlem geçirmiş olsun, böbrek anjiyomiyolipomu bulunan bireylerin uzun dönemli takibi böbrek sağlığının korunması açısından ihmal edilmemelidir. Damar tıkama işlemi uygulanan hastaların küçük bir kısmında zamanla yeni yan damarlar gelişebildiği için, işlem sonrasındaki ilk yıl içerisinde ilaçlı tomografi veya MRG ile kitlenin küçülme oranı kontrol edilir. Parsiyel nefrektomi geçiren hastalarda ise kalan böbrek dokusunun süzme kapasitesi kan tahlilleriyle izlenir.

Kitleyi doğrudan yok eden özel bir diyet bulunmamakla birlikte böbreklerin iş yükünü hafifleten ve damar içi basıncı dengede tutan sağlıklı yaşam alışkanlıkları tedavi başarısını destekler. Özellikle yüksek tansiyonun kontrol altında tutulması, kitle içindeki zayıf damarların zorlanmasını önlemede oldukça faydalıdır. Uzun dönem takip sürecinde böbrek ve damar sağlığını destekleyen yaşam tarzı önerileri şunlardır:

• Günlük yeterli su tüketimi
• Aşırı tuz kullanımından kaçınılması
• Tansiyon değerlerinin dengelenmesi
• Gereksiz ağrı kesici kullanılmaması
• Düzenli kreatinin ve kan testleri
• Periyodik ürolojik görüntüleme kontrolleri

Sıkça sorulan sorular